TECHNICAL DEVELOPMENTS iN COGENERATION & TRIGENERATION Cogeneration plants benefit from many of the energy efficiency improvements that are brought about in utility power generation because the same basic technology is employed in both cases. However, cogeneration being more attractive for smallscale decentralized applications, significant technological progress has been made in the development of modular and packaged cogeneration systems of lower capacities. Moreover, as such systems are being adopted in industrial zones and city centres, the stringent laws and regulations put in place for protecting the local environment has obliged the cogeneration technology providers to innovate incessantly. The greater availability of natural gas in many parts of the world has helped in the maturing of gas turbine technology. in addition, the possibility of using alternative fuels such as wood, agro-industrial residues, biogas, ete., for powering smallscale cogeneration systems has led to further technological progresses by taking the specific characteristics of the fuels into consideration. in this article, and some of the general developments in cogeneration will be briefly examined. 30 ij ECOGENERATION WORLD T R J E N E Kojenerasyon santralleri, faydalı enerji üretiminde ortaya çıkan bir çok verim arttırıcı Ar Ge çalışmasından faydalanmaktadır; çünkü enerji üretiminde temel olarak aynı teknoloji kullanılmaktadır. Ancak, kojenerasyon, küçük ölçekli ve merkezi olmayan tesisler açısın dan daha tercih edilir göründüğü için, düşük kapasitedeki modüler ve paket tip koje nerasyon sistemlerinin geliştirilmesinde önemli teknoloji k ilerleme sağlanmıştır. Bunun yanında bu gibi sistemler endüstri bölgelerinde ve şehir merkezlerinde de kullanılmaya başlanıldığından, bölgesel çevreyi korumaya yöneli k düzenleme ve uygulamalar, koje nerasyon teknolojisi üreticilerini sürekli bir yenilenmeye iter. Dünyanın bir çok bölgesinde doğal gazın artı k daha yaygın oluşu, gaz türbin teknolojisinin gelişmesinde etkendir. Buna ek olarak, küçük ölçekli kojenerasyon sistemlerine enerji sağlayacak odun, tarımsal endüstriyel atı klar, biyo-gaz vs. gibi alternatif yakıtların kullanılabilme şansı, bu yakıtların kendilerine özgü özellikleri göz önüne alınarak, bir çok yeni teknolojik gelişmeye olanak sağlamıştır. Son yıllarda "Kojenerasyon" kavramı bir primer enerji kaynağından elektrik ve ısı üretmenin yanı sıra üçüncü olarak da soğutma opsiyonunu da içermek suretiyle genişleyerek "Trijenerasyon" şekline gelmiştir. Bu makalede, kısaca trijenerasyondan ve genel olarak kojenerasyonda meydana gelen diğer bazı teknik gelişmelerden bahsede ceğim. Trijenerasyon ve Buhar Absorpsiyonlu Soğutma Trijenerasyon, ana enerji kaynağından üç farklı formda enerji üretmeye verilen isimdir: ısıtma, soğutma ve güç üretimi. CHCP olarak da adlandırılan bu seçenek (kombine ısıt ma, soğutma ve güç üretimi) soğutmanın yanında ısıtma şeklinde de enerjiye ihtiyaç duyulan alanlarda büyük işlevsel esnekli k sunar. Bu, özellikle binaların klimaya ve bir çok endüstrinin de soğutma işlemine gereksinim duyduğu sıcak ül kelerde söz konusudur. Normal bir trijenerasyon sistemi, bir kojenerasyon düzeneği ve kojenerasyon sisteminden elde edilen ısının bir kısmını kullanarak soğutma yapan bir buhar absorpsiyonlu soğutucu bulundurur. (Bkz. Şekil 1) Buhar Isı EşaııjörO Sıcak Su Soğutulmuş Su
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=